Rút cuộc tầng lớp vẫn được hưởng một nền công vụ cồng kềnh như vậy
Tôi ở cơ quan tôi biết. Trường hợp thứ 2 là cơ quan công quyền của mình, một cơ quan hành chính xin biên chế rất dễ. Đó là logic thường nhật. - Theo ông, cách thức đánh giá cán bộ như vậy sẽ để lại kết quả như thế nào? PGS.
TS Nguyễn Đức Khiển: Theo tôi cách đánh giá công chức như hiện giờ nếu kéo dài thì không tốt, không muốn nói là nó không có tác dụng gì cho sự phát triển của nền công vụ. Bộ Nội vụ là cơ quan giúp việc cho Chính phủ về việc đánh giá công chức lại đưa ra con số 1%. Không biết câu nói của tôi có bảo đảm hay không nhưng tôi chưa thấy có nước nào số người hưởng lương từ Nhà nước, có tức là những người mà nhân dân phải bỏ sức lao động ra để nuôi cả hệ thống chính trị.
Thế là hai con số vênh nhau. Mỏng tại Ủy ban Thường vụ Quốc hội vào chiều 20/9 vừa qua, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Thái Bình lại cho biết, sau một thời kì yêu cầu các bộ ngành tiến hành phân loại, kết quả sơ bộ ban đầu cho thấy, tỉ lệ cán bộ công chức không hoàn tất nhiệm vụ là kiêng kị 1%.
Nếu những con số này mà đưa lên Bộ Nội vụ thì cố nhiên người ta đánh giá 1% là đúng theo đánh giá từ bên dưới. Nhưng ở nước Mỹ họ không bao giờ để công chức rơi vào tình trạng khủng hoảng như vậy. Phần đầu là tư tưởng chính trị, phần này ai cũng ghi yêu giang sơn, yêu chủ nghĩa từng lớp, sát sao với chế độ…. Thế nhưng ở ta quy trình thủ tục khôn cùng rườm rà, văn bản làm lúc nào cũng hết sức chặt chịa.
Thí dụ như cuối năm, các cơ quan thường bình xét thi đua, mỗi người sẽ viết một bản kiểm điểm. Tôi tỉ dụ thế này, một cơ quan vì sao lại tuyển 4 người chứ không phải là 5 người, và tại sao lại không phải là 3 người? Thế là anh phải biểu lộ công việc, bộ phận này cần từng này người vày họ phải cáng đáng từng này công việc.
Nhưng Chính phủ không có tiền thì những người công chức sẽ không có tiền để sống. Đây là lỗ hổng của cơ quan công quyền. Con số 30% và 1% là khoảng cách rất lớn, theo ông tại sao lại có sự chênh lệch lớn như vậy? PGS. Tôi cho rằng, là nếu hỏi ông Bộ trưởng Bộ Nội vụ cứ vào những cái gì để đánh giá là 1%, tôi nghĩ ông ấy sẽ rất khó giải đáp.
Định lượng thì phải có cách phân tích khoa học. - Vậy theo ông cứ vào đâu vì ngoài Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc thì theo tôi được biết, Phó Chủ nhiệm UB Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng QH Lê Như Tiến cũng đã từng phát biểu trong phiên chất vấn Quốc hội vào năm 2012 đó là, đánh giá khái quát thì 30% cán bộ làm được việc, 30% phải cầm tay chỉ việc và hơn 30% còn lại cầm tay chỉ việc vẫn không biết làm.
Vị như thế này, Phó Thủ tướng là người đứng đầu Chính phủ, thay mặt Thủ tướng nói rằng hơn 30%. TS Nguyễn Đức Khiển: Tôi cho rằng các cơ quan đánh giá đều mang tính định tính chứ chưa mang tính định lượng. TS Nguyễn Đức Khiển: Cắt giảm hay không là do thiết chế vị người ta không cắt giảm cũng không việc gì thì không ai người ta cắt giảm cả.
Theo tôi nước ta bây giờ quá nhiều trường công, quá nhiều bệnh viện công. TS Nguyễn Đức Khiển: Chuyện nước Mỹ đóng cửa là quan hệ giữa lập pháp và hành pháp, đó là cái rất hay và mình không nên đánh ví thế là không tốt.
Con số 1% khiến dư luận bất ngờ. Từ chi bộ cho đến tổ trưởng dân phố rồi đến trưởng thôn, những chức phận mà những năm 1960 – 1980, vẫn có chức phận đấy nhưng không được hưởng lương. Người ta đã dự liệu ra những cảnh huống đó và đây cũng không phải lần trước tiên nước Mỹ như vậy. Một cán bộ ở cơ quan công quyền được rót một phần ngân sách của quốc gia vào đó, càng có nhiều công chức họ lại càng có nhiều ngân sách.
Phần thứ hai là công việc thì ai cũng ghi hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bên trên phó
Như vậy tôi cho rắng, cách thức đánh giá cán bộ của mình quá cổ điển, mà đây là cổ điển dở chứ không phải cổ điển hay.
Đó là con số rất lớn và là ghành nặng lớn cho ngân sách nếu số người đó làm việc không hiệu quả? PGS, TS Nguyễn Đức Khiển: Nếu các chị có điều kiện đi tham khảo ở nước ta bây giờ, những người hưởng lương từ quốc gia, có nghĩa tiền do dân chúng đóng góp là quá nhiều.
Ý thứ 3, chúng ta xã hội hóa quá yếu kém, chậm chạp. Tình trạng quản của mình là như vậy. TS Nguyễn Đức Khiển, Nguyên Phó Giám đốc Học viện Hành chính nhà nước đã có buổi bàn luận trên VTV về vấn đề này. Vậy thực thụ hiệu quả làm việc của hơn 2,8 triệu công chức, viên chức quốc gia bây chừ ra sao, đã thực thụ khiến người dân chấp thuận hay chưa? PGS.
Còn thứ 2, tình trạng từng lớp hiện giờ thủ tục hành chính quấy rầy, chứng tỏ chất lượng công chức yếu kém. Vài hôm gần đây, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng có đáp các cử tri ở Ba Đình cũng có nói, tham nhũng như là ngứa ghẻ, có tức là nó tràn lan.
Vậy thì con số 1% này là không đủ tin tưởng. Anh muốn lấy thế nào thì lấy, miễn là người thủ trưởng của tôi giao việc cho tôi tốt. Mới rồi tôi cũng nghe Phó chủ toạ nước Nguyễn Thị Doan phàn nàn nhiều về chuyện chỗ nào cũng có tiêu cực. TS Nguyễn Đức Khiển, Nguyên Phó Giám đốc Học viện Hành chính Quốc gia - Thưa ông, bắt đầu với con số 1%, ông có bình luận gì về con số 1% công chức không hoàn thành nhiệm vụ mà Bộ trưởng Bộ Nội vụ mới đưa ra? PGS.
Cách đánh giá cán bộ của ta lâu nay rất chung chung. PGS. #. Trong một phát biểu vào đầu năm 2013, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã nhận định rằng, có tới 30% công chức không có cũng được vì họ làm việc theo kiểu sáng cắp ô đi, chiều cắp ô về, không mang lại bất cứ hiệu quả công việc nào.
Nếu không làm được như thế thì làm sao anh biết được là 1%, 5% hay bao nhiêu %? - Dư luận hiện thời đang khá xốn xang trước câu chuyện nước Mỹ đóng cửa Chính phủ và có đến khoảng 800 nghìn viên chức Chính phủ có thể mất việc.
Vì cách tính biên chế và cách dùng con người của chúng ta nó là như thế. Vậy quan điểm của ông thế nào? PGS. Giờ cái gì cũng gán lương cho họ, tuồng như là nếu không có tiền họ sẽ không làm. Nói rất nhiều nhưng không có giải pháp thì không thể sang sửa được.
Mình có thể hiểu mường tượng là Chính phủ sẽ trả tiền cho công chức. Từ mâu thuẫn giữa lập pháp và hành pháp, một số lĩnh vực của công vụ đã dự tính, dự liệu là khi hành pháp và lập pháp có mẫu thuẫn thì những chỗ đó sẽ xử lí thế nào? Tôi nói tỉ dụ, nhà bảo sanh thì bác sỹ không thể nói là bữa nay không có lương nên không đỡ đẻ.
Theo tôi là như thế này. Tôi được biết có một Bộ có đến 80 trường công thì không hiểu sao một Bộ lại nhiều trường đến như vậy? Thế làm gì mà bộ máy không kềnh càng, ngân sách không mất nhiều? - Nếu có chuyện 30% công chức không có cũng được thì tại sao lại không cắt giảm, có khó khăn gì trong việc cắt giảm hay không? PGS.
Đây là trường hợp thứ nhất. Tỉ dụ như một người thủ trưởng cơ quan đã lấy người ta vào cách đây vài ba năm, giờ tự nhiên lại bảo anh chị thừa nên phải ra à? Như vậy ở đây có cái rất không hay vì nhỡ đâu, người ta hỏi cứ vào đâu mà ông bảo thừa thì bản thân người lãnh đạo ở Việt Nam rất khó giải đáp.
Năm nay thì 100 suất, sang năm đến cuối năm anh tổ chức lại xin thêm khoảng 2 chục suất nữa và nói đi nói lại là vẫn được 2 chục suất đó. TS Nguyễn Đức Khiển: Theo thần tử số 1% có lẽ được hiểu theo rất nhiều chiều cạnh khác nhau và khiến dư luận không chấp nhận lắm.
Năng lực làm việc của cán bộ, công chức còn kém lại thêm động cơ chưa thuần khiết, vòi vĩnh sách nhiễu để kiếm chác làm cho người dân cảm thấy “hành chính” chính là cái “hành là chính”.
- Nước ta hiện có 2,8 triệu công chức, nhân viên. Ở nhiều nước khác, ví dụ tôi làm thủ trưởng, tôi được quyền lấy cấp dưới.
Tôi cũng là người nghiên cứu nhiều năm trong hành chính. Nhưng nếu tôi làm không tốt thì người ta sẽ nói rằng là mai sau, cái ghế này của anh người khác sẽ ngồi.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét