GS Trần Thanh Vân chúc mừng thành công vang dội của GS F
Tuy GS Rolf Heuer dè dặt như vậy nhưng chỉ vài tháng sau, CERN đã có đủ dữ liệu để khẳng định đó chính là hạt Higgs. Hình vẽ này ban bố trước khi máy cụng hadron lớn (loại máy gia tốc mạnh nhất thế giới bây giờ, trị giá 10 tỉ USD, đặt tại trọng điểm Nghiên cứu hạt nhân châu Âu - CERN - ở Geneva - Thụy Sĩ) “trông thấy” hạt Higgs.
Nên chi, trong hình vẽ, hạt Higgs (H) được tô màu xám mờ (diễn đạt sự chưa được khám phá), trong khi các loại hạt khác - đã được khám phá và biểu lộ kỹ - có màu hồng, tím, xanh. Mô hình này do vô kể nhà vật lý lý thuyết trên thế giới dần dần xây dựng nên, mà có công lớn nhất là 3 nhà bác học đoạt giải Nobel Vật lý năm 1979: S.
Tiêu biểu là sự khám phá hạt Higgs. Góc trái phía trên là 6 loại quark, gồm: u (viết tắt chữ up - tức quark lên), c (charm - quark duyên), t (top - quark đỉnh), d (down - quark xuống), s (strange - quark lạ) và b (bottom - quark đáy).
Hagen và T. Đến nỗi có người ví von CERN vừa cho nổ một quả bom tấn giữa thanh thiên bạch nhật dù lúc ấy, trọng điểm này chưa khẳng định dứt khoát đó là hạt Higgs.
Lúc ấy chưa có internet để có thể tức khắc đưa bài lên mạng nên khó mà công nhận ai trước, ai sau mấy ngày. Để có thể hình dong chung về hạt Higgs, chúng ta hãy quan sát kỹ hình vẽ bên cạnh, biểu trưng cho Mô hình Chuẩn trong lý thuyết các hạt căn bản - một cách trình bày giản đơn về thế giới dưới nguyên tử.
Đầu tháng 8-2013 vừa qua, GS Rolf Heuer đã nhận lời mời của GS Trần Thanh Vân, đến Quy Nhơn, tỉnh Bình Định để thông báo những kết quả nghiên cứu mới nhất của CERN về hạt Higgs, về Mô hình Chuẩn và những khám phá khác. Từ đó về sau, các nhà vật lý khác cũng gọi thế.
Englert (ĐH Libre de Bruxelles - Vương quốc Bỉ) cũng bước sang tuổi 81! Kỳ tới: Bậc thầy truyện ngắn hiện đại Nhiều người cùng nghiên cứu Nhà bác học nức danh S.
Higgs gửi bài báo khoa học trước tiên cho tập san Physics Letters, khám phá ra hạt boson vô hướng mà sau này mang tên ông - cho đến lúc CERN tìm thấy hạt này qua thực nghiệm là 48 năm dằng dặc! bởi vậy, khi nhận được tin vui ấy, P. Weinberg, giải Nobel, là người đầu tiên gọi loại hạt mới được tiên lượng về mặt lý thuyết này là Higgs. Nhóm thứ nhất gồm R. Englert, nhóm 2 chỉ một mình P.
Chính các quark trong hình chữ nhật nhỏ, màu hồng này hợp thành proton và neutron. Higgs và F. Đó là sự phỏng đoán lý thuyết diệu kỳ về thế giới dưới nguyên tử - thế giới khôn cùng bé - mà trí tuệ con người có thể đạt tới.
Higgs đã khóc: “May mà tôi còn sống…”. Englert, phải chờ ròng 48 năm mới được vinh danh bằng giải Nobel. Trên đây là 16 loại hạt mà đến đầu năm 2012, giới vật lý đã khám phá được và miêu tả rất kỹ càng, chính xác. Tính từ tháng 7-1964 - khi P
Tuy nhiên, có 6 người trong 3 nhóm độc lập cùng nghiên cứu về vấn đề này và ban bố kết quả gần như cùng lúc.
Hai nhà vật lý lý thuyết có công đầu trong việc tiên lượng sự tồn tại thế tất của hạt Higgs, P. Bom tấn nổ giữa thanh thiên bạch nhật Higgs là tên một loại hạt mà trước đó, các nhà vật lý lý thuyết - điển hình là Peter Higgs và François Englert - phỏng đoán cố định phải tồn tại để tạo nên trường vô hướng Higgs tràn đầy không gian từ “thuở hồng hoang”, ngay sau “Vụ nổ lớn”, để mang lại khối lượng cho tất loại hạt khác.
Ngay từ ngày 4-7-2012 “động trời” ấy, giới khoa học toàn cầu đã dự đoán thế nào P. Do gần nửa thế kỷ săn lùng mà chẳng tìm thấy nên ngày 4-7-2012, khi 2 phòng thể nghiệm lớn của CERN cùng lúc ban bố kết quả khám phá một loại hạt căn bản mới, có những tính chất rưa rứa Higgs, dư luận giới khoa học toàn cầu chấn động mạnh. Weinberg - Mỹ và A.
Các hạt quark và lepton được coi là những loại hạt vật chất. Salam - Pakistan. Hình chữ nhật nhỏ, màu tím phía bên phải chỉ 4 loại hạt lực (hạt truyền tương tác): Z, γ: (photon), W và g (gluon). Englert Như vậy, tất thảy vật thể xung quanh ta đều được cấu thành từ 17 “viên gạch” của vũ trụ, tức 17 hạt cơ bản - những cấu phần nhỏ nhất của tự nhiên mà Mô hình Chuẩn đã thể hiện tường minh.
Những tâm tính của Mô hình Chuẩn được thực nghiệm công nhận là chính xác một cách lạ kỳ. Còn lại độc nhất vô nhị loại hạt căn bản thứ 17, tức hạt Higgs - theo lý thuyết nép phải có để Mô hình Chuẩn không bị sụp đổ - thì cho tới đầu năm 2012 vẫn chưa ai “trông thấy” bóng vía đâu cả! Vì bí rị như thế - suốt mấy thập niên mà chẳng ai tìm thấy - nên có lúc người ta gọi Higgs là “hạt của Chúa” với ngụ ý nó đầy bí hiểm.
Higgs (ĐH Edinburgh, Scotland - Vương quốc Anh) nay đã 84 tuổi, còn F. Guralnik, C. Higgs cùng vài nhà bác học khác cũng sẽ được tặng giải Nobel Vật lý. Sau khi hoàn thiện Mô hình Chuẩn rồi, các nhà vật lý đang hăm hở tiến xa hơn. Higgs, nhóm còn lại là G. P. “Việc chính thức xác định các thuộc tính của hạt mới sẽ còn mất nhiều thời kì, đòi hỏi nhiều dữ liệu hơn” - Tổng Giám đốc CERN, GS Rolf Heuer, ngó.
Glashow, S. Hình chữ nhật nhỏ, màu xanh ở góc trái phía dưới chỉ 6 loại hạt nhẹ gọi là lepton: electron - e, muon - µ, tauon - τ, neutrino electron - ϖe, neutrino muon - ϖµ và neutrino tauon - ϖτ. Nếu thành tựu toán học có thể thẩm tra tương đối nhanh tính đúng đắn thì thành quả vật lý đòi hỏi thời kì kiểm tra đôi khi dài đáng sợ. Kibble. 48 năm dằng dặc Việc khẳng định được bằng thực nghiệm sự tồn tại khách quan của hạt Higgs làm cho Mô hình Chuẩn trở thành trọn tuyệt trần và chuẩn xác một cách đáng sửng sốt.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét